|
Okulda
denizci olmak için okurken ağabeylerimiz sevdirdi bu mesleği bize. Çok
yönlü ve bilimin her dalıyla ilgili bu mesleğin renkli yaşamı cezbetti
bizi.
Limanları dolaştık tek tek. Sevdiklerimizden uzaklarda avuttuk kendimizi
salaş liman meyhanelerinde. Kah orada buğday kah burada konteynır
yükledik. İnsanlığa hizmet ettik uygarlığın yükselmesi için. Doğru ve
çabuk karar verme yeteneğini kazandık kısa sürede. Gece demedik gündüz
demedik, soğuk demedik sıcak demedik günlerce boğuştuk fırtınalarla.
Kısıtlıydı imkanlarımız, teknoloji yoktu başlangıçta. Birlik,
beraberlik, dayanışma içinde üretici gücümüzü şekillendirirdik. Dünya
küreselleştikçe patronlarımızın daha zengin olması için multi-purpose
elemanlara dönüştük. Telsiz zabitliğini, elektrik zabitliğini, sağlık
memurluğunu, gemi katipliğini yüklendik omuzlarımıza, günde en az 12
saat çalışarak 3. zabitin ve 4 mühendisin görevini paylaştık.
Kamarotlardan vazgeçtik üç kuruşa ambar yıkadık, beş kuruşa makine
overholü yaptık. ISM, ISPS Port State Control evraklarıyla boğuştuk ama
yinede “gık” demedik. Diyenler olmadı mı sanki!. Hem de çok. Bıraktılar
denizi genç yaşlarda, karada aradılar nasiplerini. Denizci olmak onlara
zor mu geldi bilemem ama, olmamak da kolay değildi. Onlarla konuştuğum
da gözlerinin parladığını görüyorum hala. Denize duydukları hasreti
görüyorum hala.
Denizci olmak için denizi sevmek lazım; zorlukları ise unutmak. Bu ulvi
mesleği sevdirmeliyiz genç nesillere, onlara mesleki bilgileri verirken,
yapacakları işin sadece “A” noktasından “B” noktasına yük taşımak değil,
üretimi arttırarak insan ihtiyaçlarının karşılanmasına büyük katkıda
bulunmak olduğunu anlatmalıyız. Bu mesleği ikinci sınıf meslek olarak
görenlerin haksızlığını ortaya koymalıyız.
Geçmişte insan ilişkileri şekillendikçe denizcilik de şekillendi.54554
1. Kürek
2. Yelken
3. Pistonlu buhar makineleri. Tirbünler (kömür ve fuel oil gücü)
4. Motorlu makineler (fuel oil ve nükleer enerji gücü)
kullanılarak gemiler, nehirlerden göllerden denizlere, denizlerden
okyanuslara açıldı.
Gaye, insan ihtiyaçlarını karşılamaktı. Fakat ticari gemilerin (insana
fayda sağlayan gemilerin) yanı sıra ülkeler fethetmek, toplulukları dize
getirip onların ürünlerine el koymak insan egoizminin eseri olan savaş
gemileri ( insan öldüren gemiler) de inşa edildi. Yirminci yüzyıla
teknoloji bilimin çok önüne geçerek insanlığa zarar vermeye başladı.
- Muhripler
- Destroyerler
- Denizaltılar
- Uçak gemileri
Uygarlığımızı tehdit edecek güçlere ulaştı. Yine de biz denizciliği
sadece ticari denizcilik olarak görmek istiyoruz. Gayemiz insanlığa
hizmet etmek ve insanın insan gibi yaşaması.
Bunun için de denizci olmayı öğrenmek ve bilmek gerekli.
Denizci;
- Fedakardır
- İdealisttir
- Çalışkandır
- Yaratıcıdır
- Güçlüdür
- Çabuk ve doğru karar verir
- Mücadelecidir
- Bilgilidir
- Üreticidir
- İnsan sevendir
- Paylaşımcıdır
- Macera ruhludur.
Bu faziletleri kendisinde toplamış kişi ikinci sınıf bir mesleğin
sıradan bir elemanı olabilir mi?!.
Gerçek manada denizci olmamak kolaydır, olmak ise çok zor. Zoru başarma
hazzını duymak isteyen denizcilere ihtiyacımız çok fazla. Ülkemizin ve
insanlığın güzel geleceği için denizcileri denize çağırıyorum;
denizciliğimizi muasır medeniyetlerin ötesine yüceltmek amacıyla “Haydi
arkadaşlar deniz” diyorum ben.
Bütün bunları unutmadan “A” noktasından “B” noktasına yük taşırken
gerekli olanlara da bir göz atarsak hem bilgimiz tazelemiş, hem de
kendimizi sefere hazırlamış oluruz.
1. Önce deniz örf ve adetlerini hazırlayalım
2. Gemi mürettebatı ve zabitanının görevlerini gözden geçirelim.
3. Yönetim şemasını inceleyelim.
4. Çalışma düzeni bilgimizi tazeleyelim.
5. Vardiya düzenimi not edelim
6. Can kurtarma araçları hakkında bilgimizi tazeleyelim.
7. Güverte, makine, ambarlar, makine boru devreleri- bgalast devresi,
köprüüstü düzeni, kreyler- bumbalar-vinçler, haberleşme sistemleri,
yangın donanımları, geminin yük kapasitesi, maksimum draftı vs., gibi
gemiyle ilgili bütün bilgileri edinelim
Bunlardan sonra;
1. Seyir planlaması yapalım.
2. Bu seferde kullanılacak olan tüm seyir yayınlarının ve haritalarının
düzeltilmiş ve eksiksiz olarak mevcut olduğunu görelim.
3. Kısıtlı sularda gece ve gündüz yapılacak olan seyri planlayalım.
4. Trafikte ve trafik ayrım düzenlerinde seyir planlaması yapalım.
5. Kısıtlı görüş şartlarındaki seyir planlamasını gözden geçirelim.
6. Buzul tehlikesi varlığı ve bütün gel-git etkisi altında yapılacak
olan seyir için planlama yapalım.
7. Okyanus seyri için mesafeyi, meteorolojik ve oşinografik koşulları
değerlendirelim.
8. Varış öncesi planlarını yapalım.
9. Pilotaja hazırlanalım.
Daha iyi anlaşılması için ise şimdi bunları biraz açalım.
1. “A” limanından kalkmadan önce vardiya listesi hazırlayalım.
2. Yeni personelin gemiyi tanıması sağlanmalıdır.
3. Kaptan daimi emirleri okunmalıdır.
4. Elektronik cihazlar ve bütün diğer ekipmanlar test edilmelidir.
5. Önemli bütün olaylar jurnale kayıt edilmelidir.
6. Dümen donanımı ve makine test edilmelidir.
7. GMDSS sitemi çalışır durumda olmalıdır.
8. Deniz kirliliğini önleyici tedbirler alınmalıdır.
9. Acil durum hakkında eksiksiz bilgi edinilmeli ve aşağıdaki
belirttiğimiz ve bilmekle ve uygulamakla yükümlü olduğumuz kontrol
listesi kullanılmalıdır.
a. Ana makine ve dümen arızası
b. Çatışma
c. Denize adam düşmesi.
d. Yangın
e. Su alma.
f. Arama ve kurtarma
g. Gemiyi terk.
10. Köprüüstü kontrolü yapılmalıdır.
a. Köprüüstü cihazları hakkında bilgi edinme
b. Geminin denize hazırlanması.
c. Liman varış hazırlıkları
d. Kılavuz alma.
e. Seyir planı
f. Kıyı seyri planı
g. Okyanus seyri planı
h. Demirleme ve demir vardiyası
i. Kısıtlı görüşte seyir
j. Kötü hava veya tropikal fırtına bölgesinde seyir
k. Buzullu alanda seyir
l. Vardiya değişimleri
m. Kaptana Haber
n. Kaptan daimi emirleri
Kısacık şu notlarda da görülüyor ki denizci olmak bilgi isteyen bir şey.
Bilgi de öyle kolay kazanılmıyor. Eğitim ve tecrübe gerek, bilgi
birikimi için. Bilgili insana ise sıradan insan, onun mesleğine de
ikinci sınıf denilemez. Batılı bugün denizcilik yapmıyor, Filipinliyi,
Pakistanlıyı denizci olarak kullanıyorsa, bu mesleğin ikinci sınıf
olduğunu göstermez. Paranın onları tembelleştirdiğini gösterir sadece.
Türklerin tembelleşmesi içinse vakit çok erken. Bu ulvi mesleği yapıp
ülkemizi muasır medeniyetlerin üzerine taşıyana kadar kopmamalıyız
denizcilikten. Sonra ... sonra yeniden devam etmeliyiz denizciliğimize,
zenginler kulübünün insanları gibi şımarmadan. Çünkü insanlığa ve
uygarlığa hizmeti bir ibadet gibi görmeli ve yapmalıyız insan olarak.
Ben bu mesleği seviyorum ve gençlerimizin seveceğine de inanıyorum. Ne
var ki patronların biraz daha anlayışlı olması ve denizcileri motive
edecek uygulamaları getirmesi lazım. Çünkü artık değeri yükseltmek, daha
çok kar etmek amacıyla kısıtlamalara gitmek, can emniyetine gereken
önemi göstermek ve denizcileri ailelerine karşı yükümlülükleri olan
insanlar olarak değil de geminin bir parçası olarak görüp onlara gereken
değeri ve ücreti vermemek gibi hatalara düşüldükçe sistem “kapitalist”
sistem de olsa verimlilik düşer.
Düşen verimlilik de denizciliği negatif etkiler. Geçim problemi olmayan,
patronu tarafından takdir edilen bir denizciyle, maaşı zamanında
ödenmeyen, sosyal hakları hacizle nen bir denizcinin verimliliği aynı
olamaz herhalde. Armatöre milyon dolarlar kazandıran denizcidir. Bunun
belleklere kazınması lazım artık, eğer denizciliğimizi bir yerlere
getirmek istiyorsak .
En önemlisi denizciyi ikinci sınıf değil de, insanlığa hizmette kendi
canını bile tehlikeye sokacak kadar yürekli ve fedakar bir olarak görmek
ve kabullenmektir.
Kaptan Vural AĞAOĞLU
|